Sau thời gian dài theo đuổi bộ môn chạy bộ, nhiều người nhận thấy gương mặt trở nên hốc hác, thiếu sức sống và làn da cũng bắt đầu xuất hiện dấu hiệu lão hóa. Trước những chia sẻ trên, nhiều người đặt ra câu hỏi: liệu việc chạy bộ với cường độ cao có khiến gương mặt lão hóa nhanh hơn?

Theo nhận định của các chuyên gia thẩm mỹ, “runner face” không phải là một chẩn đoán y khoa chính thống, mà là thuật ngữ được truyền thông dùng để mô tả gương mặt gầy gò, hốc hác và có dấu hiệu chảy xệ ở một số người chạy bộ thường xuyên. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa có cơ sở khoa học nào cho thấy những chuyển động cơ học của việc chạy bộ có thể trực tiếp khiến cơ mặt và làn da thay đổi. Vậy đâu là nguyên nhân dẫn đến những thay đổi này, hãy cùng Marie Claire tìm hiểu qua bài viết sau.

Mô mỡ thay đổi

Sự suy giảm mô mỡ là một trong những thay đổi khiến cơ mặt có dấu hiệu chảy xệ sau thời gian chạy bộ. Theo các chuyên gia, việc tập luyện sức bền kéo dài, đặc biệt khi đi kèm với tình trạng thâm hụt năng lượng mãn tính, thường khiến tỷ lệ mỡ cơ thể giảm xuống mức thấp. Điều này có lợi cho hiệu suất vận động, nhưng cũng dễ ảnh hưởng đến thần sắc gương mặt. Bởi các khoang mỡ nông và sâu là yếu tố định hình vẻ đầy đặn của khuôn mặt. Khi lượng mỡ suy giảm, gương mặt cũng trở nên góc cạnh và sắc nét hơn.

Hình thái khuôn mặt (morphotype) cũng đóng vai trò quan trọng. Những người có dáng mặt dài sẽ càng dễ lộ vẻ hốc hác khi lượng mỡ suy giảm, dù chỉ một mức nhỏ.

Bên cạnh đó, tuổi tác cũng là yếu tố không thể bỏ qua. Theo thời gian, các khoang mỡ sâu sẽ bắt đầu suy giảm bất kể bạn có tập thể thao hay không. Vì vậy, ở những người chạy bộ ở độ tuổi ngoài 40, mô mỡ suy giảm do luyện tập cường độ cao thường cộng hưởng với quá trình lão hóa tự nhiên, khiến những thay đổi trên gương mặt càng trở nên rõ rệt.

Kẻ thù vô hình của người chạy bộ

Bên cạnh những thay đổi sâu bên trong, tác động ngoại lai cũng là yếu tố được nhiều chuyên gia thẩm mỹ ghi nhận. Tia UV, ô nhiễm, gió,… đều góp phần làm gia tăng sự hình thành các gốc tự do trong da. Những tác nhân này kích hoạt các enzyme phá hủy collagen, đồng thời ức chế quá trình tổng hợp collagen tự nhiên. Đây chính là cơ chế cốt lõi của quá trình lão hóa do ánh nắng: da chảy xệ, xuất hiện nếp nhăn, đốm sắc tố và bề mặt da kém mịn màng.

Các vận động viên sức bền, đặc biệt là người chạy bộ, vì thế dễ đối mặt với tình trạng lão hóa sớm. Vì họ thường dành nhiều giờ hoạt động ngoài trời, thường xuyên tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng. Bên cạnh đó, vận động cường độ cao còn tạo ra trạng thái stress oxy hóa tạm thời trong cơ thể. Tuy nhiên, về lâu dài, hoạt động thể chất lại kích thích hệ thống chống oxy hóa tự nhiên, mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe tổng thể. Nói cách khác, thể thao mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất lẫn tinh thần, nhưng nếu thiếu các biện pháp chống nắng phù hợp, làn da sẽ là khu vực chịu tác động trực tiếp từ môi trường.

Làm thế nào để phòng ngừa hoặc cải thiện tình trạng "Runner face"?

Để hạn chế những tác động không mong muốn đến gương mặt trong quá trình chạy bộ, chống nắng sẽ là yếu tố then chốt. Bạn có thể lựa chọn các sản phẩm chống nắng phổ rộng - SPF 50, thoa lại đều đặn, kết hợp đội mũ có vành chắn khi chạy, đồng thời hạn chế tập luyện vào khung giờ nắng gắt.

Bên cạnh đó, các bác sĩ còn nhấn mạnh vai trò của chất chống oxy hóa từ vitamin C, vitamin E và polyphenols. Bạn có thể bổ sung các hoạt chất này thông qua chế độ ăn uống và các sản phẩm bôi ngoài da. Duy trì độ ẩm và phục hồi hàng rào hydrolipid của da cũng là yếu tố cần được chăm sóc kỹ, đặc biệt với những người thường xuyên vận động trong thời tiết lạnh. Ngoài ra, bạn cũng cần duy trì cân nặng ổn định để không làm ảnh hưởng đến làn da và vóc dáng tổng thể.

Về khả năng phục hồi, các chuyên gia thẩm mỹ cho biết, nếu cơ mặt thay đổi xuất phát từ sự sụt giảm lượng mô mỡ trong cơ thể, tình trạng này có thể cải thiện nếu cân nặng tăng nhẹ trở lại.

Các bài tập cơ mặt cũng có thể mang lại sự cải thiện nhẹ về độ săn chắc, nhờ tăng trương lực cơ và cải thiện một số chỉ số da. Tuy nhiên, chuyên gia nhấn mạnh rằng hiệu quả này khá khiêm tốn và không thể bù đắp hoàn toàn chỉ bằng việc tăng cường cơ bắp.

Song song đó, các tổn thương do tia UV, như hiện tượng elastosis hay collagen bị đứt gãy,... cũng không thể tự biến mất. Dẫu vậy, vấn đề này có thể được làm dịu và cải thiện thông qua việc sử dụng retinoids bôi ngoài da hoặc các hoạt chất chống oxy hóa.

Đối với tình trạng da kém săn chắc, các bác sĩ khuyến nghị công nghệ sóng cao tần (radiofrequency), trong khi các trường hợp da bị tổn thương do ánh nắng mặt trời có thể cần đến laser tái tạo da, bao gồm cả laser xâm lấn và không xâm lấn.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, không có một giải pháp đơn lẻ nào mang lại hiệu quả tối ưu. Thay vào đó, việc kết hợp nhiều phương pháp, được cá nhân hóa theo từng khuôn mặt và tình trạng da, mới là chìa khóa mang lại kết quả bền vững.

Tham khảo: Marie Claire Pháp