Làn da trắng ngần vốn là thước đo, là chuẩn mực của vẻ đẹp khi nói về phụ nữ Á Đông. Khi mạng xã hội xóa mọi lằn ranh về địa lý, xu hướng nhuộm nâu để có làn da bánh mật vốn thịnh hành ở phương Tây dần len lỏi và giờ đây trở thành trào lưu ở Việt Nam.

Đối các nước phương Tây, làn da nâu là biểu tượng thời trang và cách phô trương ý nhị về đời sống xa xỉ. Trước thế kỷ 20, phương Tây cũng từng tôn sùng làn da trắng sứ bởi đó là biểu tượng của tầng lớp quý tộc không phải lao động ngoài trời. Tuy nhiên, tiêu chuẩn này bị đảo ngược hoàn toàn từ những năm 1920 bởi Coco Chanel. Trong chuyến đi du lịch vùng Địa Trung Hải bằng du thuyền, Coco Chanel vô tình bị cháy nắng. Vốn là một người có sức ảnh hưởng trong thời trang, việc Coco Chanel trở về Paris với làn da rám nắng đã trở thành trào lưu trong giới mộ điệu.

Ngược lại, đối với phụ nữ Việt, chuẩn mực về cái đẹp thường gắn liền với làn da trắng sứ. Vì Việt Nam vốn là nước có nền văn hóa lúa nước và việc trồng trọt khiến da sạm đi. Vì vậy, làn da trắng ngần được xem là tiêu chuẩn và cũng là cách ngầm thể hiện thứ tự giai cấp thuở xưa.

Song, thời điểm gần đây khi mạng xã hội phát triển thì cách nhìn nhận cái đẹp của người Việt dần hợp nhất với tiêu chuẩn cái đẹp toàn cầu. Hình ảnh những người phụ nữ quyến rũ với thân hình săn chắc, khỏe khoắn tại các phòng gym thường đi đôi với làn da bánh mật vô cùng cuốn hút. Làn da nâu giúp tôn lên các đường nét cơ bắp và tạo cảm giác cơ thể thon gọn hơn. Ngoài ra, xu hướng trang điểm tông Tây với phần khối rõ nét, son nude và mắt khói thường sẽ hoàn hảo nhất trên nền da nâu hơn là da sáng.

Đồng thời, việc phá vỡ khuôn mẫu da trắng truyền thống là cách nhiều phụ nữ Việt Nam hiện đại khẳng định sự độc lập, cá tính mạnh mẽ và sự tự tin vào bản thân mà không cần tuân theo định kiến số đông.

Nên nhuộm nâu da thế nào để an toàn?

1. Nhuộm da bằng ánh nắng mặt trời

Tanning (nhuộm nâu da) là quá trình làm thay đổi sắc tố da, chuyển từ tông màu nguyên bản sang tông nâu, ngăm đen hoặc màu bánh mật. Về mặt sinh học, quá trình này xảy ra khi tia cực tím (UV) tiếp xúc với da, kích thích các tế bào melanocytes sản sinh ra hắc sắc tố melanin để bảo vệ da khỏi tổn thương, từ đó làm da sẫm màu hơn.

Bạn chỉ nên phơi nắng để nhuộm nâu da trong khung giờ trước 9 giờ sáng hoặc sau 4 giờ chiều để tránh bức xạ UVB gây bỏng rát da. Khi phơi mình dưới nắng, bạn cần bôi dầu phơi nắng (hay còn gọi là Tanning oil) với chỉ số SPF từ 15 đến 30. Tanning Oil giúp bắt nắng tốt hơn, tạo độ bóng và bảo vệ da khỏi tình trạng mất nước dưới nhiệt độ cao. Ngoài ra, sau khi phơi nắng, bạn cần tắm lại bằng nước mát và thoa kem nhả nắng chứa lô hội hoặc Panthenol (vitamin B5) để làm dịu và khóa ẩm.

2. Nhuộm da bằng giường, máy phát tia UV

Ngoài việc tắm nắng trực tiếp, bạn có thể tanning làn da bằng cách nằm giường chiếu tia UV nhân tạo. Ưu điểm của phương pháp này là bạn có thể chủ động được việc tanning và không phụ thuộc vào tình hình thời tiết. Một giường chiếu tiêu chuẩn thường phát ra 95% tia UVA giúp oxy hóa lượng hắc sắc tố đang có sẵn trên da để màu da sẫm hơn. Đồng thời, chỉ khoảng 5% tia UVB giúp tăng sản sinh thêm melanin để duy trì màu da nâu lâu dài.

Nhờ thiết kế dạng vòm cung hoặc buồng đứng, phương pháp này giúp phân bổ ánh sáng 360 độ, len lỏi vào các vùng nếp gấp và khắc phục được nhược điểm loang lổ của phơi nắng tự nhiên. Mỗi lần tanning da bằng máy chỉ mất từ 5 đến 15 phút để đạt được hiệu quả tương đương với nhiều giờ phơi nắng trực tiếp.

Song, nhuộm da bằng máy có cường độ UVA cao gấp 3 đến 10 lần ánh nắng giữa trưa. Điều này phá hủy hệ thống collagen và elastin rất nhanh, làm tăng quá trình lão hóa. Bên cạnh đó, Tổ chức Y tế Thế giới WHO cho rằng: các thiết bị phát tia UV nhân tao được xếp vào nhóm 1 - nhóm các tác nhân gây ung thư cho con người, đặc biệt làm tăng nguy cơ ung thư tế bào hắc tố (Melanoma).

3. Nhuộm da tạm thời bằng mỹ phẩm chứa DHA

Bôi mỹ phẩm chứa DHA để làm nâu da được xem là cách an toàn và ít gây tổn hại làn da nhất. DHA là từ viết tắt của Dihydroxyacetone (công thức hóa học là C3H6O3). Các loại mỹ phẩm làm nâu da chứa DHA trên thị trường thường có nồng độ từ 3 đến 15%. DHA trong mỹ phẩm không hề kích thích da sản sinh hắc sắc tố melanin như khi tiếp xúc với tia UV. Cụ thể, DHA phản ứng với các acid amin tự do nằm trong lớp sừng tạo ra hợp chất polyme màu nâu tên là melanoidin (tương tự như quá trình caramel hóa khi nướng bánh mì). Toàn bộ quá trình này chỉ xảy ra ở lớp tế bào chết trên cùng, không hề thấm sâu vào hạ bì hay can thiệp vào các tế bào sống của hệ thống da.

Màu da nhuộm bằng DHA thường duy trì được từ 5 đến 7 ngày. Màu nâu do DHA tạo ra không bị rửa trôi bởi nước hay xà phòng mà sẽ phai dần theo chu kỳ thay da tự nhiên. Phản ứng của DHA phụ thuộc vào độ dày của lớp sừng. Những vùng da nhiều tế bào chết như đầu gối, khuỷu tay, mắt cá chân sẽ hút DHA mạnh và trở nên đen hơn các vùng khác. Vì vậy nếu không tẩy tế bào chết kỹ trước khi thoa, da sẽ bị loang lổ màu.

Phản ứng của DHA và acid amin trên da thường gây mùi khó chịu. Dù các hãng mỹ phẩm cao cấp đã thêm hương liệu nhưng mùi hương này vẫn sẽ thoang thoảng trong 24 giờ đầu. Quá trình phản ứng hóa học của DHA có xu hướng hút độ ẩm từ bề mặt da. Chính vì vậy bạn cần bôi kem dưỡng ẩm toàn thân hàng ngày để duy trì bề mặt da căng mướt và giữ màu lâu phai.

Việc nhuộm da dù mang lại vẻ ngoài năng động, khỏe khoắn nhưng vẫn tiềm ẩn không ít nguy cơ cho sức khỏe làn da. Một trong những điều phải đánh đổi lớn nhất khi nhuộm nâu là làm tăng tốc độ lão hóa da. Việc phơi nắng trực tiếp hay dùng giường chiếu UV gây ra hiện tượng lão hóa quang học. Tia UVA phá hủy sự đứt gãy của collagen và elastin trong hạ bì, từ đó tạo nếp nhăn, da chảy xệ và đồi mồi xuất hiện sớm. Đồng thời, việc tiếp xúc quá mức với tia tử ngoại mà không có biện pháp bảo vệ đúng cách dễ dẫn đến nguy cơ ung thư da. Tình trạng cháy nắng còn có thể làm hỏng hàng rào bảo vệ da, gây bong tróc và viêm nhiễm.