Bob Mackie, “Ông hoàng lấp lánh” vĩ đại vừa trút hơi thở cuối cùng vào ngày 14/9/2026 ở tuổi 87. Hơn 60 năm cống hiến cho sân khấu và thảm đỏ, Mackie để lại vô số khoảnh khắc huyền thoại, gắn liền với tên tuổi những nghệ sĩ nổi tiếng như Cher, Marilyn Monroe, Diana Ross hay Madonna. Ra đi sau một đời sáng tạo thăng hoa, ông để lại di sản nghệ thuật tôn vinh vẻ đẹp hình thể và tinh thần giải trí rực rỡ. Cùng điểm lại những khoảnh khắc huyền thoại trong sự nghiệp của ông.

1962: Marilyn Monroe và chiếc đầm “sinh nhật” huyền thoại

Sau khi theo học tại Chouinard Art Institute ở Los Angeles, Bob Mackie chuyển đến Hollywood và bắt đầu sự nghiệp với vai trò trợ lý cho nhà thiết kế phục trang Jean Louis. Năm 1962, khi mới 23 tuổi, Mackie thực hiện bản phác thảo chuẩn bị cho chiếc váy Marilyn Monroe mặc trong màn trình diễn Happy Birthday, Mr. President dành tặng Tổng thống John F. Kennedy tại Madison Square Garden. Được Jean Louis hiện thực hóa, thiết kế ôm sát cơ thể nữ minh tinh bằng lớp vải tệp màu da phủ kín pha lê, tạo hiệu ứng “lớp da thứ hai” và đánh lừa thị giác, khiến Marilyn trông gần như khỏa thân dưới bề mặt lấp lánh và ánh đèn sân khấu.

Nhà thiết kế khi ấy chưa thực sự nhận được sự ghi nhận xứng đáng cho sáng tạo của mình. Dẫu vậy, những nét vẽ tưởng chừng “vô danh” ấy đã sớm hé lộ ý tưởng đầu tiên định hình sự nghiệp của ông sau này.

1974: Năm của sự xuyên thấu

Mười hai năm sau, tư duy thiết kế ấy trở lại táo bạo hơn khi ông thực hiện chiếc đầm xuyên thấu cho nữ ca sĩ Cher để cô diện tại Met Gala ở New York. Chiếc váy sở hữu phom dáng ôm sát cơ thể cùng độ xuyên thấu gần như thách thức mọi chuẩn mực đương thời. Lớp vải bám theo đường cong, để lộ làn da bên dưới, trong khi lông vũ, và các chi tiết pha lê được đính kết dày đặt trên bề mặt, tạo cảm giác như những món trang sức được chạm khắc trực tiếp lên cơ thể.

Trước đó, Cher vốn đã quen với việc “phá vỡ” giới hạn về hình ảnh cơ thể trên truyền hình Mỹ. Bà từng là một trong những ngôi sao đầu tiên được phép để lộ rốn trên màn ảnh nhỏ, một chi tiết ngày nay nghe có vẻ không có gì đặc biệt nhưng lại gây chú ý mạnh mẽ trên truyền hình Mỹ những năm 1960 - 1970. Thay vì che đậy cơ thể để tìm kiếm sự sang trọng, ông biến chính nét đẹp tự nhiên của người phụ nữ thành tâm điểm. Tạo hình huyền thoại cùng mái tóc đen buông xoã của Cher thậm chí tiếp tục tạo làn sóng lớn khi phủ sóng bìa tạp chí Time một năm sau đó.

Bob Mackie và nghệ thuật “quá tay”

Nếu với Marilyn Monroe, Mackie tạo ra ảo giác về sự khỏa thân, với Cher, ông biến ảo giác ấy thành tuyên ngôn thẩm mỹ, thì những năm sau đó, nhà thiết kế tiếp tục đẩy ý tưởng này sang địa hạt camp, lĩnh vực thiết kế đề cao sự cường điệu, phô trương, biến cái tưởng như lố bịch thành một phần thú vị của thời trang. Với Mackie, camp trở thành cách để ông đưa sự hài hước và tinh thần trình diễn vào trang phục.

Năm 1967, Carol Burnett tìm đến Mackie để thực hiện phục trang cho chương trình hài châm biếm The Carol Burnett Show. Mackie nhanh chóng nhận ra truyền hình là sân chơi lý tưởng cho tư duy thiết kế của ông, để quần áo trở thành một phần của kịch bản, hòa với mảng miếng gây cười và linh hồn nhân vật.

Trong vở parody Went With the Wind! nhại lại tác phẩm Gone with the Wind, Burnett hóa thân thành Scarlett O'Hara với bộ váy may từ rèm cửa được cố tình làm quá tay. Mackie thậm chí còn mượn bộ phận đạo cụ thanh treo rèm để luồn qua vai áo, tạo nên tổng thể vừa ngớ ngẩn vừa khoa trương hết mức.

Năm 1975, ông đưa cách tiếp cận ấy sang hình ảnh nam giới khi biến tấu đồng phục bóng chày của đội Los Angeles Dodgers dành cho Elton John thành phiên bản phủ kín sequin lấp lánh. Qua tay Mackie, biểu tượng nam tính thể thao Mỹ bỗng hóa thành màn trình diễn hào nhoáng, ngạo nghễ và đậm đặc chất Elton John.

Dấu ấn trong thời trang đương đại

Tại lễ trao giải Oscar năm 1991, Mackie thiết kế cho Madonna chiếc váy pha lê nổi tiếng lấy cảm hứng từ Marilyn Monroe, tiếp tục khai thác sự tương tác giữa trang phục và cơ thể. Đây là màn tham chiếu thú vị khi Madonna hóa thân thành Marilyn, còn Mackie thông qua Madonna lại quay về với chính thứ ngôn ngữ thiết kế tôn vinh hình thể bằng pha lê và kỹ thuật ảo giác mà ông từng góp phần định hình từ những năm 1960.

Trong những năm gần đây, di sản ấy tiếp tục tìm thấy tiếng nói đương đại qua những ngôi sao thế hệ mới. Tại Grammy 2024, Miley Cyrus biểu diễn Flowers trong chiếc váy tua rua đính hạt, cut-out quyến rũ, thiết kế mang đậm tinh thần sân khấu vốn là dấu ấn quen thuộc trong sáng tạo của Mackie.