Ai Thương Ai Mến xoay quanh cuộc đời ba chị em nhà Hai Mến trong hành trình gìn giữ nếp nhà và hòa khí giữa những thăng trầm nơi làng quê Nam Bộ. Thay vì chỉ dừng lại ở những lát cắt về nghèo khó, bộ phim len lỏi vào từng mâu thuẫn nội tại và sự hy sinh thầm lặng của mỗi nhân vật trước làn sóng chuyển giao và đổi mới.

Vượt lên trên những tình tiết về số phận, điểm sáng của tác phẩm nằm ở sự soi chiếu vào thế giới nội tâm phức tạp nhưng rất đỗi kiên cường của những người phụ nữ miền Nam xưa. Đặc biệt, bộ phim không đơn thuần đi sâu vào những bi kịch đau đớn để lấy đi nước mắt hay tiếng thở dài bi ai, mà ẩn sau đó là sự thấu hiểu và đùm bọc giữa những người phụ nữ trong một xã hội vốn được vun vén từ những rạn nứt cá nhân.

Hai Mến: Bản năng gánh vác và rào cản của sự hy sinh

Trong vai Hai Mến, Thu Trang không xây dựng một người chị cả ủy mị, thay vào đó, cô sở hữu một cá tính bộc trực, gai góc, người coi sự hy sinh như một quán tính để tồn tại. Đối với Mến, việc chủ động gồng gánh nợ nần và bảo vệ các em là một bản năng tự nhiên đến mức cô thực hiện nó trước cả khi có thể định nghĩa thế nào là “hy sinh”. Sự hy sinh của cô không mang màu sắc của sự chịu đựng thấp cổ bé họng, mà là sự chủ động của một người trụ cột, “vừa làm tía vừa làm má” trong căn nhà lụp xụp bên mom sông. Cô gánh vác việc gia đình và lo toan đủ điều cho các em bằng một sự thản nhiên đến lạ lùng, như thể đó là hơi thở chứ không phải gánh nặng như nhiều người đang thấy.

Chính vì đã quá quen với việc cho đi, Mến dễ dàng rơi vào lúng túng và vụng về khi đứng trước sự chăm sóc của người khác. Những phản ứng cộc lốc và có phần hài hước của cô trước sự đeo đuổi ngông nghênh từ cậu Khả (Ngọc Thuận) thực chất là một lớp vỏ bọc tinh tế, cho thấy Mến quả thực là một người phụ nữ không quen với vai trò là “bên nhận”. Mối nhân duyên với cậu Khả giàu có không chỉ là một mối quan hệ tình cảm lãng mạn thông thường, mà chính là sự công nhận rõ ràng nhất dành cho phẩm chất của Mến.

Suốt phần đời mình từ khi sinh ra và ý thức được vai trò là “chị hai trong nhà”, Mến chưa bao giờ cắt nghĩa được việc mình xứng đáng được nâng niu cho đến khi sự chân thành của Khả phá vỡ lớp vỏ bọc đó. Sự quan tâm của Khả không nằm ở việc vung tiền để cô chải chuốt và mua may áo đẹp, mà nằm ở sự thấu hiểu về những điều thật sự quan trọng đối với Mến: trả hết nợ nần của tía má, lo cho các em được ăn học, được học nghề để tự thân lo được cho mình. Tình yêu này không phải là “phần thưởng” cứu rỗi đời cô, mà là sự công nhận xác đáng, một tấm gương soi chiếu để Mến từng bước nhận ra rằng: Sau những hy sinh cho người khác, cô cũng có quyền được sống cho chính mình.

Ba Thương: Chờ đợi tình yêu nhưng không dậm chân tại chỗ

Nếu Hai Mến là hiện thân của trách nhiệm, thì Ba Thương (Trâm Anh) chính là đại diện cho sự trưởng thành tự thân của thế hệ mới. Cô thoát khỏi cái mác “gái quê” được bảo bọc để dấn thân vào đời. Góc nhìn của bộ phim rất hiện đại khi xây dựng Ba Thương là một cô gái có thể yêu hết mình nhưng không đánh mất bản ngã, giữ lòng thủy chung nhưng không để mình trở nên lạc hậu hay thụ động khi đợi chờ.

Cô chủ động gầy dựng sự nghiệp riêng và trưởng thành qua từng biến cố, chứng minh rằng sự chờ đợi trong tình yêu không đồng nghĩa với việc dậm chân tại chỗ về năng lực cá nhân. Sự chờ đợi của cô có giá trị vì nó song hành cùng sự thăng tiến của bản thân. Đây là một điểm tiến bộ so với những mô-típ phụ nữ xưa, những người thường coi hôn nhân là cứu cánh duy nhất của cuộc đời.

Hành trình của Thương là lời đáp trả cho quan niệm phụ nữ chỉ cần “ngồi mát ăn bát vàng”. Cô chọn cách song hành cùng tình yêu bằng một tâm thế độc lập. Sự kết hợp giữa nét dịu dàng truyền thống và ý chí vươn lên cấp tiến khiến nhân vật này trở nên gần gũi với khán giả trẻ, tạo nên một hình ảnh phụ nữ miền Tây vừa mềm mại như nước nhưng cũng đầy nghị lực như lục bình, đủ sức để tự mình vượt qua những con sóng của cuộc đời.

Khi sự tử tế vượt lên trên những định kiến về “phụ nữ” trong điện ảnh

Điểm sáng bất ngờ của bộ phim nằm ở tuyến nhân vật nữ phụ với bà Tư Biếc và cô Thắm, những người vốn dĩ có thể trở thành phản diện theo lẽ thường. Ưu điểm đáng khen của Ai Thương Ai Mến chính là hoàn toàn gạt bỏ lối mòn về sự tranh giành, đay nghiến giữa những người đàn bà thường thấy trên màn ảnh.

NSƯT Ngọc Hiệp đã khắc họa một bà Tư Biếc giàu có nhưng không ác nghiệt, một người mẹ chồng với nhãn quan sắc sảo và sự thấu cảm sâu sắc dành cho con cái. Bà không dùng quyền lực để chèn ép mà dùng sự thấu hiểu để dẫn dắt, đại diện cho mẫu phụ nữ quyền lực biết cầm cân nảy mực để giữ gìn gia đạo trong sự tôn trọng lẫn nhau.

Trong khi đó, cô Thắm do Khả Như thủ vai, lại là một hình tượng đầy nhân văn về sự sòng phẳng trong tình cảm. Dù là người thứ ba không được chọn trong cuộc tình “tỏ tường” của Thương và Chờ, Thắm không chọn cách đố kỵ hay hãm hại. Cô tách bạch rạch ròi giữa nỗi đau đơn phương và tình nghĩa chị em xóm làng. Việc Thắm sẵn sàng dạy nghề may cho Thương theo lời gửi gắm của Mến là một chi tiết đắt giá, xóa nhòa ranh giới của sự tranh giành trai gái để đề cao sự đùm bọc giữa những người phụ nữ. Thắm có thể thua trong tình yêu nhưng cô đã thắng trong cách sống, trở thành một tuyến nhân vật đáng thương nhưng vô cùng cao thượng trong Ai Thương Ai Mến.

Nỗ lực làm phim và những vết gợn của sự cầu toàn

Về mặt sản xuất, Ai Thương Ai Mến cho thấy một sự đầu tư chỉn chu về bối cảnh và phục trang, mang lại cảm giác chân thực về một Nam Bộ xưa cũ, nguyên sơ. Tuy nhiên, đạo diễn Thu Trang dường như hơi tham vọng trong việc sử dụng các kỹ thuật chuyển cảnh art-house để tăng tính nghệ thuật cho phim. Việc lạm dụng những cú cắt cảnh đột ngột hay các đoạn flashback chồng chéo đôi khi khiến mạch phim bị vụn, làm loãng đi cảm xúc và trải nghiệm của khán giả trong những phân đoạn cao trào.

Dẫu còn những hạn chế về nhịp điệu lẫn tổ chức kịch bản, bộ phim vẫn là một bước tiến đáng ghi nhận khi xây dựng được một tuyến nhân vật nữ dày đặc nhưng không hề có sự ganh đua rẻ tiền. Mâu thuẫn trong phim không đến từ “lòng dạ đàn bà” mà đến từ sự trớ trêu của số phận, và chính sự thương mến giữa họ đã tạo nên sức mạnh để vượt qua tất cả.

Là một trong những bộ phim Việt mở màn đầu tiên cho năm 2026, Ai Thương Ai Mến mang đến một khoảng không xanh mát của sông nước hữu tình, để khán giả đại chúng chiêm nghiệm về giá trị của sự tử tế và tình nghĩa, đặc biệt là sức mạnh thầm lặng của phái nữ trong dòng nước bất định của cuộc đời.