Nghề diễn cho phép người nghệ sĩ đi qua nhiều phận người, sống trong những cảnh ngộ và mang những tâm tư vượt ra ngoài trải nghiệm cá nhân. Để đưa nhân vật ấy lên màn ảnh, người diễn viên cần không ngừng quan sát, tìm tòi và thấu hiểu, từ những rung động sâu kín trong tâm hồn đến những trải nghiệm đã định hình nên cách nhân vật đó nhìn nhận cuộc đời.

Với Ngọc Xuân, đó là Miền trong Ngày xưa có một chuyện tình mang nét dịu dàng, giàu tình cảm, Linh San của Bò sữa bay lại là một cô gái cá tính, trở về từ Cuba để nghiên cứu công thức sữa đặc biệt. Sắp tới, nữ diễn viên tiếp tục góp mặt trong Vùng trời lửa, dự án hành động lấy đề tài không quân. Qua những câu chuyện và cảnh ngộ khác biệt ấy, Ngọc Xuân có dịp bước ra khỏi thế giới quen thuộc của mình, nhìn cuộc sống từ góc nhìn của những nhân vật cô đảm nhận.

Từng yêu thích diễn kịch từ nhỏ, nhưng chị lại chọn theo học ngành Truyền thông thay vì thi vào trường Sân khấu - Điện ảnh. Điều gì khiến chị còn do dự trước lựa chọn theo đuổi diễn xuất?

Thật ra, ngày trước mình khá tự ti về ngoại hình và khả năng của bản thân. Dù thích đứng trên sân khấu và từng tham gia diễn kịch khi còn đi học, mình vẫn ngần ngại trước ý nghĩ biến sở thích ấy thành một nghề nghiệp nghiêm túc. Mình chưa thực sự tin rằng bản thân có thể làm được.

Vì vậy, mình theo học ngành Truyền thông tại Trường Đại học RMIT Việt Nam, sau đó có thời gian học tập ở Úc và trở về Việt Nam. Nhìn lại, đôi khi mình ước ngày trước có một người đủ tin tưởng để động viên mình can đảm hơn. Có lẽ khi ấy, mình đã sớm cho bản thân cơ hội bước vào thế giới diễn xuất.

Hiểu rõ diễn xuất không phải con đường dễ dàng nhưng mình vẫn chọn bước vào con đường đó, bởi mình luôn tin rằng cuộc sống sẽ rất thú vị khi được sống với nhiều cuộc đời khác nhau qua từng vai diễn và đơn giản, mình chỉ muốn tiếp tục đi trên con đường khiến mình cảm thấy hào hứng

Trong thời gian giãn cách vì COVID-19, chị tình cờ xem The Phantom of the Opera qua một buổi phát trực tuyến miễn phí. Vở diễn đã khơi gợi lại niềm yêu thích diễn xuất trong chị như thế nào?

Trong thời gian giãn cách tại Việt Nam, mình tình cờ xem được The Phantom of the Opera qua buổi phát trực tuyến miễn phí của một nhà hát tại Anh. Dù chỉ theo dõi qua màn hình, mình vẫn cảm nhận được ngọn lửa của người diễn viên và sức truyền tải của vở diễn. Từng lời thoại, từng câu hát đều chạm đến mình rất mạnh. Trải nghiệm đó khiến mình nhớ lại cô bé ngày trước từng say mê đứng trên sân khấu trường học để diễn kịch.

Mình nhớ rõ lúc ấy lòng đầy rạo rực. Không chần chừ lâu, mình nhắn cho một người bạn rằng mình muốn đi học kịch. Sau đó, hai đứa cùng đăng ký một lớp học kịch nói.

Khi theo học tại Sân khấu kịch Hồng Vân, chị nhận được sự khích lệ đặc biệt từ nghệ sĩ Hồng Vân. Lời động viên của cô có ý nghĩa thế nào trong giai đoạn chị còn nhiều hoài nghi về bản thân?

Ban đầu, mình đến sân khấu kịch Hồng Vân chỉ với suy nghĩ đây là một hoạt động ngoại khóa thú vị. Mình chưa nghĩ bản thân sẽ đủ can đảm để theo đuổi diễn xuất như một nghề nghiệp.

Trong những buổi diễn thử đầu tiên, cô Hồng Vân nhận xét mình có thanh, có sắc và khuyến khích mình theo đuổi diễn xuất nghiêm túc. Nhưng mình vẫn tự ti và đầy lo âu. Trước mỗi buổi báo cáo tại sân khấu, mình thường nhắn tin kể với cô rằng mình đang hồi hộp, lo lắng và không biết ngày hôm sau có thể diễn tốt hay không. Cô cũng nhận ra sự ngại ngùng, thiếu tự tin của mình và thường động viên: “Con tự tin lên, cô tin con làm được”. Nhờ năng lượng và những lời động viên ấm áp của cô, mình thực sự tin rằng bản thân có thể làm được.

Một điều khác mình học được từ cô là khả năng tương tác với bạn diễn. Mỗi suất diễn có một nhịp điệu riêng, đòi hỏi người diễn viên phải đủ nhạy cảm để cảm nhận bầu không khí và tìm cách kết nối với khán giả. Và cô Hồng Vân có thể cảm nhận đặc trưng văn hóa, cách thể hiện của từng người và điều chỉnh cách tương tác sao cho tự nhiên.

Hai năm học tập và biểu diễn tại sân khấu kịch Hồng Vân đã giúp chị hình thành những nền tảng nào cho công việc diễn xuất sau này?

Lớp học của mình ở sân khấu kịch Hồng Vân khi đó có vài chục học viên, mỗi người đến từ một vùng miền và có hoàn cảnh sống khác nhau. Khi cùng thực hành một cảnh diễn, mỗi bạn lại mang đến một cách nhìn, cách cảm nhận và thể hiện nhân vật riêng.

Mình nhận ra diễn xuất không phải công việc có thể thực hiện một mình. Người diễn viên cần biết trao đổi, lắng nghe và tương tác với bạn diễn. Cùng một tình huống nhưng mỗi người có thể tạo nên một sắc thái khác nhau cho nhân vật. Chính sự đa dạng ấy giúp mình học cách quan sát và tiếp nhận những góc nhìn ngoài trải nghiệm cá nhân.

Chị đã trải qua khoảng năm đến sáu vòng casting cho vai Miền. Có kỷ niệm nào trong quá trình thử vai giúp chị hiểu thêm về nhân vật này?

Có hai kỷ niệm mình vẫn nhớ. Sau một vòng casting, mình tình cờ gặp lại đạo diễn Trịnh Đình Lê Minh tại một buổi tiệc Trung thu. Khi thử vai Miền, mình đã chuẩn bị diện mạo phù hợp với một cô gái quê giản dị, từ cách trang điểm, làm tóc đến trang phục. Có lẽ tạo hình ấy khiến anh Minh ấn tượng, bởi khi gặp lại, anh liên tục hỏi có phải mình là cô gái từng đến thử vai hôm trước không.

Kỷ niệm thứ hai là những buổi thử vai cùng Đỗ Nhật Hoàng, người đảm nhận vai Phúc. Khi diễn cùng Hoàng, mình lại cảm thấy có điều gì đó gượng gạo, khó lý giải. Đến khi chính thức làm việc với Hoàng, mình mới hiểu cảm giác ấy thực ra rất gần với tâm lý của Miền.

Khi Miền gặp lại Phúc, hai người không thể lập tức trở nên thân thiết hay tìm lại tình cảm như chưa từng có chuyện gì xảy ra. Giữa họ phải có sự ngượng ngùng, khó xử và những khoảng cách nhất định. Nhìn lại, mình thấy trải nghiệm trong phòng casting đã giúp mình chạm đến một trạng thái tâm lý rất thú vị của nhân vật.

Để hiểu và thể hiện thế giới nội tâm của Miền, chị đã tìm hiểu, quan sát và chuẩn bị cho vai diễn như thế nào?

Trước mỗi vai diễn, mình thường tìm hiểu kỹ tâm lý và những thói quen trong sinh hoạt thường ngày của nhân vật. Với Miền, mình chủ động tìm đọc những chia sẻ của các bà mẹ đơn thân, những người có con từ sớm để hiểu hơn về hoàn cảnh và tâm lý của họ. Mình cũng nhờ bạn bè chia sẻ trải nghiệm chăm trẻ, đồng thời đọc những câu chuyện tình yêu tuổi học trò để hiểu thêm mối quan hệ giữa Miền và Phúc.

Mình chỉ sống một cuộc đời nên không thể tự trải nghiệm tất cả những gì nhân vật đã trải qua. Mình còn có cách làm khá riêng là lập bảng so sánh những điểm giống và khác nhau giữa bản thân với nhân vật. Khi gặp một hành động hoặc suy nghĩ chưa thực sự thuyết phục, mình sẽ tìm hiểu động cơ phía sau, sau đó trao đổi với đạo diễn hoặc bạn diễn để có thêm góc nhìn. Mình cũng thường đặt những tình huống trong kịch bản cho bạn bè và hỏi họ sẽ phản ứng, nói năng như thế nào trong hoàn cảnh ấy.

Trong quá trình hóa thân vào nhân vật, chị từng đề xuất điều chỉnh một số chi tiết trong kịch bản. Điều gì giúp chị nhận ra những thay đổi ấy sẽ khiến nhân vật trở nên thuyết phục hơn?

Mình nghĩ điều quan trọng là phải hiểu rõ nhân vật trước khi đưa ra đề xuất. Khi đã nắm được tính cách, hoàn cảnh và động cơ của họ, mình mới có thể nhận ra chi tiết nào còn thiếu để hành động trở nên thuyết phục hơn.

Với Miền, có một cảnh mình nhớ khá rõ. Khi Miền báo với gia đình rằng mình có em bé, theo kịch bản ban đầu, người cha sẽ chủ động đánh con. Mình đã xin phép đạo diễn để Miền tự đi lấy chiếc roi và đưa cho cha. Mình cảm thấy lựa chọn ấy phù hợp hơn với trạng thái của nhân vật trong hoàn cảnh đó.

Với Linh San trong Bò sữa bay, mình cũng đề xuất bổ sung những tương tác để mối quan hệ giữa San và Bông có chiều sâu hơn. San xem Bông như một người bạn tri kỷ, không phải đối tượng để thí nghiệm. Chi tiết ấy ban đầu chưa được thể hiện rõ trong kịch bản, nên mình đã trao đổi với đạo diễn để tìm cách phát triển thêm.

Tuy nhiên, mình không nghĩ diễn viên nên thay đổi mọi thứ chỉ theo cảm nhận cá nhân. Nếu một nhân vật có quan điểm hoặc hành động trái với suy nghĩ của mình, mình sẽ tìm hiểu động cơ, trao đổi với đạo diễn và các bạn diễn để xem có thể bổ sung tình tiết, lời thoại hay những mối quan hệ nào giúp hành động ấy trở nên hợp lý hơn. Khi đã hiểu và tìm được sự đồng điệu với nhân vật, mình mới có thể tự tin thể hiện.

Sau thành công của Ngày xưa có một chuyện tình, sự yêu mến của khán giả dành cho Miền mang đến cho chị niềm vui và cả những áp lực?

Mình rất hạnh phúc khi Miền nhận được tình cảm của khán giả. Từng thiếu tự tin đến mức không dám thi vào trường Sân khấu - Điện ảnh, mình càng trân trọng những phản hồi tích cực và giải thưởng sau khi phim ra mắt. Đó là nguồn động viên giúp mình tin hơn vào lựa chọn nghề nghiệp.

Tuy nhiên, sự đón nhận ấy đôi khi cũng tạo ra áp lực. Miền là một cô gái dịu dàng, trong trẻo và được nhiều khán giả yêu mến. Mình từng băn khoăn liệu ở những vai diễn tiếp theo, mình nên tiếp tục với hình ảnh đã tạo được thiện cảm hay thử bước ra khỏi đó để khám phá một hướng đi khác. Nếu mình thay đổi, liệu khán giả có đón nhận không.

Sau vai Miền, chị tiếp tục tham gia Làm giàu với ma 2: Cuộc chiến hột xoàn và Tử chiến trên không. Những trải nghiệm trên phim trường, đặc biệt khi làm việc cùng các nghệ sĩ đi trước, đã giúp chị học hỏi được điều gì?

Trong Làm giàu với ma 2: Cuộc chiến hột xoàn, mình đảm nhận vai Anh Thư. Dù không có quá nhiều đất diễn nhưng mình lại có thêm cơ hội ở trên phim trường và quan sát cách làm việc của những nghệ sĩ giàu kinh nghiệm như chú Hoài Linh, anh Trung Lùn, anh Tuấn Trần, chị Bảo Ngọc, anh Võ Tấn Phát và anh La Thành.

Mình học được cách các anh chị phối hợp với ê-kíp và giữ tinh thần tích cực trên phim trường. Đặc biệt, anh Trung Lùn vẫn tiếp tục hỗ trợ mình sau dự án. Khi xem Bò sữa bay, anh dành khoảng 45 phút đến một tiếng để góp ý về diễn xuất. Với một diễn viên trẻ, những nhận xét chân thành từ người đi trước là điều rất đáng quý.

Ở Tử chiến trên không, dù chỉ xuất hiện với vai trò khách mời, mình có dịp quan sát cách các diễn viên duy trì cảm xúc trong một bộ phim có nhịp độ căng thẳng và tâm lý nặng. Trải nghiệm ấy khiến mình mong muốn thử sức với những bộ phim hành động hoặc có diễn biến tâm lý phức tạp như vậy.

So với Miền, Linh San trong Bò sữa bay có tính cách và thế giới nội tâm khá khác biệt. Điều gì ở nhân vật này khiến chị hứng thú, và vai diễn đã mang đến cho chị những trải nghiệm mới nào?

Mình rất thích Linh San vì đây là cô gái có lý tưởng, mạnh mẽ và lý trí nhưng vẫn giàu tình cảm. Ở một vài khía cạnh, mình thấy San có những điểm gần với bản thân ngoài đời.

Mình chủ động đề xuất cắt tóc ngắn để phù hợp hơn với hình ảnh một nhà khoa học trở về từ Cuba. Qua vai diễn này, mình nhận ra bản thân đã điềm tĩnh hơn khi làm việc. Với Miền, ở những cảnh tâm lý nặng, mình thường cần khá nhiều thời gian để chuẩn bị cảm xúc. Nhưng khi diễn Linh San, mình có thể duy trì cảm xúc tốt hơn, kể cả khi phải quay đi quay lại nhiều lần hoặc làm việc xuyên đêm.

Mình hiểu rằng khi đã nghiên cứu nhân vật đủ sâu, mình có thể duy trì đường dây cảm xúc ngay cả khi bối cảnh xung quanh thay đổi. Đó là một bước tiến khiến mình cảm thấy tự hào.

Sau khi hoàn thành một vai diễn, chị thường làm gì để trở lại với cuộc sống thường ngày? Có nhân vật nào vẫn để lại trong chị những dư âm đặc biệt?

Mình quan niệm rằng nếu đã có thể nhập vai thì cũng cần biết cách thoát vai và không mất quá nhiều thời gian để trở lại nhịp sống thường ngày. Tuy nhiên, những điều tốt đẹp mà nhân vật mang lại, mình vẫn muốn giữ lại trong cuộc sống của mình. Chẳng hạn, Miền rất thích đọc sách. Trong thời gian hóa thân thành nhân vật, mình đọc sách nhiều hơn và đến nay thói quen ấy vẫn được duy trì. Mình nghĩ mỗi vai diễn đều có thể giúp bản thân trưởng thành và học hỏi thêm điều gì đó.

Miền còn để lại cho mình dư âm đặc biệt ở tình cảm dành cho bé Su. Khi hóa thân thành một người mẹ trẻ, mình cảm nhận được sự gắn bó và tình thương mà Miền dành cho con. Đến nay, mình vẫn nhớ mối quan hệ ấy.

Ngoài diễn xuất, chị còn yêu thích chụp ảnh phim. Thói quen quan sát những khoảnh khắc đời thường có ảnh hưởng thế nào đến cách chị xây dựng nhân vật?

Chụp ảnh phim và diễn xuất đều giúp mình học cách nhìn thế giới, con người sâu sắc hơn. Mình thích lưu giữ những điều bình dị như ánh mắt, dáng đi, tư thế của một người đang lao động, biểu cảm thoáng qua hay cách ai đó ngồi im lặng giữa đám đông.

Mình nhận ra mỗi người đều có một câu chuyện riêng, kể cả những điều họ không nói ra. Những hình ảnh ấy được lưu lại trong trí nhớ và có thể trở thành chất liệu giúp mình hiểu nhân vật hơn.

Trên chặng đường phía trước, chị mong muốn khám phá thêm những vai diễn và thể loại phim nào?

Trong thời gian tới, mình muốn thử sức với những nhân vật có nhiều mâu thuẫn nội tâm, đồng thời tham gia phim hành động, phim viễn tưởng và trau dồi thêm âm nhạc, vũ đạo, võ thuật để có thể đảm nhận nhiều dạng vai hơn.

Nhìn lại những năm đầu theo đuổi diễn xuất, có điều gì ở bản thân mà chị muốn giữ lại khi tiếp tục với nghề?

Ngày trước, mình bắt đầu diễn xuất với nhiều tò mò nhưng cũng không ít nỗi sợ. Qua thời gian, mình trở nên tự tin hơn, học cách chấp nhận thiếu sót và hiểu rằng diễn xuất cần được bồi đắp từng ngày.

Tuy vậy, có một điều ở cô gái ngày trước mà mình muốn giữ lại, đó là sự háo hức và lòng can đảm khi bắt đầu. Dù đảm nhận những vai diễn lớn hơn hay làm việc với những ê-kíp lớn hơn, mình vẫn mong giữ được sự tò mò của một người mới. Bởi mỗi nhân vật đều là một lần mình khám phá thế giới bên ngoài và khám phá lại chính mình.

Credit

Starring: Ngọc Xuân

Creative Director & Photographer: Dzung Yoko

Makeup & Hair: Khánh Mỹ

Producer: Tô Thanh Liêm

Stylist: Nguyễn Tấn Thành

Stylist assistant: Đặng Ánh Linh

Lighting: Vũ Anh

Editor: Cécile Uyên Phương

Fashion: NTK Lê Thanh Hoà, Allez’s official

Location The Fig coffee

Jewelry: Cartier